16.3.08

Futurism – Φουτουρισμός


Τι
Ιταλικό λογοτεχνικό και καλλιτεχνικό κίνημα του 20ου αιώνα. Ψυχή του, ο Filippo Tommaso Marinetti. Σκοπός, η ανανέωση εκ βαθέων της τέχνης, διακηρύττοντας τη δημιουργία της 'τέχνης του μέλλοντος', που καθρεφτίζει τη δυναμική της πραγματικότητας. Εχθρός του δακρύβρεχτου συναισθηματισμού του Ρομαντισμού, δεν παραδέχεται τη νοηματική πληρότητα του λόγου, αδιαφορεί για τη σύνταξη και απορρίπτει την εικονική τέχνη, απαρνιέται τις παλιές μορφές και τα σχήματα, την παράδοση, την ηθική, την αρχαιολογία, τα μουσεία, τις βιβλιοθήκες, όλα όσα αρέσουν στους 'παρελθοντολόγους' και υμνεί τη δύναμη, την ταχύτητα, τον πόλεμο [που είναι 'η υγεία του κόσμου'], την πολυτέλεια, τις μηχανές και τα πολυβόλα. Εισήγαγε κάθε νέο μέσο στην καλλιτεχνική έκφραση και χαιρέτησε τα νέα τεχνολογικά μέσα της εποχής ως ένα θρίαμβο του ανθρώπου απέναντι στη φύση.
Στις εικαστικές τέχνες, οδήγησε σε άρνηση της εικονικής τέχνης και στη διάλυση της καλλιτεχνικής μορφής. Αρχή του, η έκφραση του συγχρονισμού των αισθήσεων και των προκαλούμενων, από αυτές, ιδεών. "Ένα άλογο που τρέχει, δεν έχει 4 πόδια, αλλά 20", υποστήριζε. Στη ζωγραφική, απεικόνιζε πρόσωπα και αντικείμενα εν κινήσει. Στη δε μουσική, διαγράφει τους πατροπαράδοτους κανόνες αρμονίας κλπ και καταλήγει σε κραυγές και εκφραστικούς θορύβους. Ενσωματώνει δηλαδή του τεχνολογικούς και βιομηχανικούς θορύβους στη μουσική.

Πώς
Filippo Tommaso Marinetti, Ιταλός ποιητής και εκδότης, ο δημιουργός του ιδρυτικού μανιφέστο του Φουτουρισμού, 20 Φεβρουαρίου 1909, στην Παρισινή εφημερίδα Le Figaro. Δοξάζει τη νέα τεχνολογία του αυτοματισμού και την ομορφιά της ταχύτητας, της δύναμης και της κίνησης, προάγοντας τη βία, τη σύγκρουση και τη αποκήρυξη των παραδοσιακών αξιών. Οι Ιταλοί φουτουριστές -Umberto Boccioni (1882-1916), Gino Severini (1883-1966) και Giacomo Balla (1871-1958)- όπως και τα μέλη του Die Brücke στη Γερμανία, επεδίωκαν να εκφράσουν την εισβολή των νέων γεγονότων στον κόσμο με εικόνες κίνησης, δυναμισμού και δύναμης. Κατά την έκφρασή τους: «ένα αυτοκίνητο αγώνων είναι ωραιότερο από τη Νίκη της Σαμοθράκης», ενώ επιζητούσαν να υμνηθεί η δύναμη, η ταχύτητα, ο πόλεμος, οι μηχανές και τα πολυβόλα! Πρότειναν ακόμα τη χρήση ενός εναλλακτικού συντακτικού της γλώσσας στην τέχνη. Όπως έγραψε κι ο ίδιος ο Marinetti:«O Φουτουρισμός βασίζεται στην πλήρη ανανέωση της ανθρώπινης ευαισθησίας, που προκαλείται από τις μεγάλες επιστημονικές ανακαλύψεις. Οι άνθρωποι που χρησιμοποιούν τον τηλέγραφο, το τηλέφωνο, το φωνόγραφο, το ποδήλατο, τη μοτοσικλέτα, το αυτοκίνητο, το υπερωκεάνιο, το πηδαλιοχούμενο, το αεροπλάνο, τον κινηματογράφο, τη μεγάλη εφημερίδα δεν έχουν ανακαλύψει ακόμη πως αυτά τα μέσα επικοινωνίας, μεταφοράς και πληροφόρησης ασκούν αποφασιστική επίδραση στην ψυχή τους».

Ποιοι
Ποίηση: Filippo Tommaso Marinetti. Ζωγραφική: Umberto Boccioni, Giacomo Balla, Carlo Carrà, Gino Severini, Fortunato Depero. Αρχιτεκτονική: Antonio Sant'Elia. Μουσική: Balilla Pratella, Luigi Russolo, Edgar Varese, Artur Honneger [Pacific 231, ορχηστρικό έργο] .

Πού-πόσο
Ιταλία, 1909. Ως οργανωμένο κίνημα 'έζησε' ως το 1920, γεγονός που συνδέεται και με τον χαμό πολλών εκφραστών του φουτουρισμού στη διάρκεια των δύο παγκοσμίων πολέμων όταν μοναδικός υποστηρικτής του είχε μείνει τελικά ο Marinetti.

Από πού
Σε μεγάλο βαθμό εμπνευσμένο από τον Κυβισμό.Επηρέασε σημαντικά πολλά από τα σύγχρονα καλλιτεχνικά ρεύματα και ειδικότερα τον ρώσικο Κονστρουκτιβισμό, το Ντανταϊσμό και τον Υπερρεαλισμό.

Μετά
Μετά τον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο, οι τύχες του φουτουριστικού κινήματος συνδέθηκαν με εκείνες του φασισμού, αφού οι ιδέες του αποτέλεσαν την καλύτερη προπαγάνδα του. Θεωρείται πως μεταξύ των ιδανικών του Marinetti ήταν και η είσοδος της υποβαθμισμένης και αρκετά οπισθοδρομικής την εποχή εκείνη Ιταλίας, στον 20ο αιώνα.

Site
-1- , -2- , -3-

2 σχόλια:

phlou...flis είπε...

Ενδιαφέρουσα τεχνοτροπία. Υπάρχει άραγε και σε ...νότες αντίστοιχη;

JF είπε...

Βεβαίως και υπάρχει. Έχουν αναρτηθεί κάποια ονόματα συνθετών. Περισσότερα... in the future